Mẹ nên biết “Sơ cứu cho trẻ bị sốt cao co giật”

0 2

Ở trẻ nhỏ sốt là bệnh thường xuất hiện và không mấy nguy hiểm, nhưng trẻ bị co giật khi sốt lại là hiện tượng rất nguy hiểm đối với các em. Và nó sẽ còn nguy hiểm hơn nữa nếu như tình trạng co giật khi sốt thường hay tái phát nhiều lần và kéo dài. Trong khi đó, sốt cao gây co giật lại là bệnh lý rất hay gặp ở trẻ nhỏ.

Chính vì vậy, để bảo toàn tính mạng cho trẻ, các bậc cha mẹ nên tìm hiểu và nghiên cứu cũng như cách nhận biết, phát hiện nhằm để sơ cứu khi trẻ bị sốt cao hay co giật kịp thời.

Giúp mẹ tìm hiểu nguyên nhân của sốt cao co giật ở trẻ em

  • Nguyên nhân gây sốt cao và co giật ở trẻ là khi trẻ bị sốt kèm theo trẻ bị nhiễm khuẩn đường tiêu hóa, hay trẻ bị nhiễm trùng đường hô hấp trên. Và có thể là những trẻ bị rối loạn chất điện giải, hay vitamin B6. Tất cả những nguyên nhân trên gây nên sốt cao co giật ở trẻ.

  • Yếu tố di truyền: Theo các chuyên gia nghiên cứu, trẻ bị hay có nguy cơ sốt cao, co giật là do trong gia đình có bố hoặc mẹ đã có tiền sử bị sốt cao, co giật cho nên khi đứa trẻ được sinh ra sẽ có nguy cơ mắc bệnh cao hơn những trẻ bình thường khoảng 2 -3 lần. Nếu trong gia đình có cả bố và mẹ đều có tiền sử bị sốt cao, co giật thì đứa trẻ khi sinh ra có khả năng bị bệnh cao hơn gấp nhiều lần so với những đứa trẻ bình thường.
  • Các bé thường hay bị sốt cao, co giật là những đứa trẻ ở trong độ tuổi từ 1 – 3 tuổi. Và các nhà nghiên cứu chỉ ra rằng khi tuổi càng nhỏ thì nguy cơ bị sốt cao, co giật của bé gái sẽ cao hơn ở bé trai trong cùng độ tuổi.
  • Thường thì các cơn co giật sẽ xảy ra ở trường hợp trẻ bị sốt ở nhiệt độ từ 39,2 độ C, ở nhiệt độ sốt cao, co giật từ 40,2 độ C  thì chiếm khoảng 25%. Những em bé ở độ tuổi 6-18 tháng tuổi, sốt co giật diễn ra khi nhiệt độ trên 40 độ C.

Sốt cao, co giật ở trẻ em và những triệu chứng

Qua những mức độ nặng hay nhẹ mà bác sĩ chia sốt cao, co giật ra làm 3 dạng sau: trẻ sốt cao, co giật nhẹ; trẻ sốt cao, co giật nặng và  trẻ sốt cao gây động kinh.

1. Trẻ sốt cao, co giật nhẹ

Trẻ bị cơn co giật thường kéo dài khoảng 15 phút đó là những trẻ bị sốt cao, co giật nhẹ. Và những trẻ bị sốt cao, co giật nhẹ chỉ thường diễn ra một lần và không có dấu hiệu thần kinh cục bộ. Nếu trẻ ở thể nhẹ thì bệnh sẽ tự khỏi, và có tới trên 90% ca những đứa trẻ không để lại bất cứ di chứng nào.Ở thể nhẹ bệnh thường tự khỏi, 90% ca không để lại bất cứ di chứng nào.

2. Trẻ sốt cao, co giật nặng

Những đứa trẻ có cơn sốt cao, co giật mà kéo dài trên 15 phút và vận động cục bộ ở não thì đó là những triệu chứng của trẻ sốt cao, co giật nặng. Những nguyên nhân này dễ dẫn đến làm liệt todd (liệt sau cơn co giật). Những trẻ trong vòng 24 giờ mà thường bị cơn co giật trên 1 lần là ở thể nặng. Khi trẻ bị sốt cao co giật nặng, hệ thần kinh của trẻ sẽ bị tổn thương, có 7% ca bị sốt cao co giật phức tạp bị suy giảm thần kinh, dẫn đến bị động kinh.

3. Trẻ sốt cao gây động kinh

  • Trẻ bị sốt có các cơn co giật diễn ra nhiều lần liên tục lúc này trẻ đã chuyển sang thể sốt cao, động kinh. Theo nghiên cứu mới đây của những bác sĩ đầu ngành đã tiến hành trên 1.706 trẻ co giật do sốt cao, thì có 8% trường hợp cơn co giật kéo dài trên 15 phút, 4% cơn co giật kéo dài 30 phút và 25% trường hợp sốt cao động kinh.
  • Các chuyên gia cũng cho biết thường ở trẻ nhỏ, cơn co giật nửa người sau đó tự khỏi hoặc nếu không được điều trị kịp thời có thể gây liệt nửa người ở trẻ. Ở những trẻ do sốt cao động kinh, thường biến chứng thành liệt cứng hoặc động kinh cục bộ vận động.
  • Khi trẻ bị sốt cao động kinh sẽ làm hoại tử vỏ não, hạch nền, tiểu não, hoại tử cấu trúc thùy thái dương và đồi thị vô cùng nguy hiểm cho trẻ.

Hướng dẫn mẹ cách sơ cứu tại nhà khi trẻ bị sốt cao, co giật

Bước 1: Bố mẹ nên nhanh chóng đặt trẻ nằm ở những nơi bằng phẳng, đồng thời bố mẹ nên nới lỏng quần áo cho trẻ rộng ra, tạo không khí thông thoáng và thoải mái cho trẻ, đặc biệt các mẹ nhớ là có thể cởi bỏ hết quần áo cho trẻ và vùng cổ trẻ phải thông thoáng dễ thở.

Bước 2: Sau đó bố mẹ nên dùng khăn sạch và nhúng vào nước ấm, sau đó bố mẹ vắt sạch nước và lau khắp cơ thể cho trẻ, đặc biệt là vùng bẹn, vùng nách, vùng cổ trẻ và vùng trán, bố mẹ nên lau đi lau lại liên tục cho đến khi trẻ hết cơn co giật thì dừng lại.

Bước 3: Khi bị sốt cao, co giật trẻ không thể uống được thuốc hạ sốt nên phải nhanh chóng đặt thuốc hạ sốt bằng đường hậu môn, đối với trẻ 2 dưới 2 tuổi dùng viên viên paracetamol 80mg, trẻ lớn dùng viên 150mg.

Bước 4: Bố mẹ nên cho con nằm nghiêng sang một bên khi trẻ hết cơn co giật, đầu kê gối ở vị trí an toàn, bố mẹ để trẻ hơi ngửa để tránh dịch hậu môn vào phổi gậy nguy hiểm đến tính mạng trẻ.

Bước 5: Lúc này bố mẹ nên nhanh chóng đưa trẻ đi cấp cứu để được điều trị sớm phòng tránh cơn co giật tái phát.

Hướng dẫn mẹ cách điều trị trẻ bị sốt cao, co giật

  • Hàng ngày bố mẹ nên để ý đến con và khi bố hoặc mẹ phát hiện con bị sốt cao trên 39 độ C, lúc này bố mẹ nên cho con đi bệnh viện ngay lập tức. Vì khi đến bệnh viện các bác sĩ khám lâm sàng cho trẻ và làm các xét nghiệm cần thiết để tìm ra nguyên nhân gây sốt ở trẻ. Trong trường hợp nếu trẻ chỉ bị sốt bình thường, khi đó bác sĩ chỉ cần cho trẻ uống thuốc hạ sốt, hay chất điện giải bù mất nước trong quá trình trẻ bị sốt và chườm nóng sau đó cho trẻ nằm nghỉ ngơi là trẻ có thể tự khỏi, cuối cùng bác sĩ cho trẻ về và không cần nhập viện.
  • Nếu trường hợp trẻ bị sốt co giật thì nên cho trẻ nhập viện để bác sĩ theo dõi để đề phòng những phức tạp xảy ra.
  • Nếu trong trường hợp trẻ mà sốt cao và có các cơn co giật kéo dài hoặc trong 24 giờ mà có trên 2 cơn co giật mà chưa phải là động kinh, lúc này các bác sĩ sẽ chỉ định cấp cứu đường hồ hấp trên, cho thở oxy và tiêm TM diazepam với liều 0,3mg/kg, hoặc đặt thuốc ở đường hậu môn với liều lượng 0,5 mg/kg.

  • Còn khi bố mẹ thấy con trong trường hợp mà bị động kinh, lúc này các bác sĩ sẽ sử dụng TM diazepam 0,3mg/kg, hoặc TM lorazepam từ 0,1mg/kg – 4mg/kg, kết hợp với phenobarbital để điều trị.
  • Điều trị trẻ sốt cao: Hiện nay chưa có một nhóm nghiên cứu hay công trình nghiên cứu nào có thể khẳng định rằng khi cho trẻ uống thuốc hạ sốt thì sẽ đề phòng được triệu chứng co giật ở trẻ. Nhưng các bác sĩ cũng cho biết khi trẻ bị sốt mà cho sử dụng thuốc giảm sốt thì sẽ giảm bớt được những tổn thương và những điều không mong muốn có thể xảy ra với trẻ.

Một số điều cần tránh khi trẻ bị sốt cao, co giật

  • Khi trẻ bị sốt bố mẹ nên cởi bớt quần áo hoặc nới rộng quần áo cho trẻ giúp cho trẻ thoáng mát qua đó cơ thể cũng nhanh chóng giảm nhiệt, bố mẹ nên cho trẻ nằm ở phòng thoáng mát. Và điều đặc biệt nhất là bố mẹ không nên ủ ấm cho trẻ, hay mặc thêm quần áo cho trẻ nhé.
  • Tuyệt đối không được ghì chặt trẻ khi trẻ sốt cao vì rất có thể gây tổn thương hay vô tình làm gãy xương một bộ phận nào đó trên cơ thể của trẻ.
  • Khi trẻ sốt co giật thường rất ít cắn vào lưỡi vì thế bố mẹ không nên để bất kỳ vật cứng nào nhằm để giúp trẻ không cắn vào lưỡi. Bố mẹ làm như vậy chỉ có thể làm gẫy răng trẻ, sứt lợi trẻ, và gây tổn thương niêm mạc trẻ.
  • Tuyệt đối không cho trẻ ăn hoặc uống bất cứ thứ gì vì có thể khiến trẻ bị sặc.

Giúp mẹ cách phòng tránh cơn co giật khi trẻ bị sốt cao

  • Nếu khi trẻ mới bị sốt bố mẹ cố gắng cho con uống thật nhiều nước, hoặc chất điện giải bù nước, cởi bớt quần áo trên người bé, nới rộng quần áo, đặt trẻ nằm ở nơi thông thoáng mát. Không được mặc quá nhiều quần áo hoặc ủ ấm trẻ quá kín.
  • Bố mẹ chườm bằng khăn nóng và lau người cho trẻ bằng nước ấm, cho trẻ uống thuốc hạ sốt khi nhiệt độ trên 39 độ C.
  • Cặp nhiệt độ để theo dõi thân nhiệt của trẻ thường xuyên.
  • Khi trẻ bị sốt cha mẹ nên đưa con đi khám để điều trị sớm nguyên nhân trẻ bị sốt và phòng tránh bị co giật có thể xảy ra.